Γιατί οι Σέρβοι είναι σοβαρό έθνος

Credit line: Рюмин Александр / Zuma Press / Profimedia

Ένδειξη μεγάλης σοβαρότητας ότι οι Σέρβοι φοιτητές αμφισβητούν το κατεστημένο, αλλά δεν αμφισβητούν τον τόπο που τους γέννησε

Του Γιώργου Χαρβαλιά

Αρχισα να γράφω αυτές τις γραμμές Κυριακή πρωί, χωρίς ακόμη να υπάρχει η παραμικρή ένδειξη για το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών στη Σερβία.

Την τελευταία φορά που επισκέφθηκα το Βελιγράδι, πριν από περίπου δύο χρόνια, έφυγα με ανάμεικτα συναισθήματα. Η χώρα έχει μείνει καμιά δεκαπενταριά χρόνια πίσω σε σχέση με τα γειτονικά πρώην ομόσπονδα διαμερίσματα της πάλαι ποτέ κραταιάς Γιουγκοσλαβίας που σήμερα είναι ανεξάρτητα κράτη, ενταγμένα στην Ε.Ε., όπως η Σλοβενία και η Κροατία. Φυσικό επόμενο, αφού η Σερβία υπέστη απηνή διωγμό, βομβαρδίστηκε, απομονώθηκε και εν τέλει δαιμονοποιήθηκε από τις δυτικές «δυνάμεις του καλού», περίπου τις ίδιες που σήμερα πρωτοστατούν στην καμπάνια εχθροπάθειας κατά της Ρωσίας.

Ναι, στην Κνεζ Μιχαΐλοβα, τον πιο πολυσύχναστο και εμπορικό πεζόδρομο της σερβικής πρωτεύουσας, που οδηγεί στο ιστορικό φρούριο και στον Πύργο Νεμπόισα, εκεί όπου φυλακίστηκε και μαρτύρησε ο Ρήγας Φεραίος, δεν θα βρεις εντυπωσιακές βιτρίνες και επώνυμες μάρκες. Θα σκοντάψεις όμως σε κάποια καταπληκτικά βιβλιοπωλεία, με συλλεκτικές εκδόσεις όπως αυτά που υπάρχουν σε πολλά σημεία του Βελιγραδίου και δεν υπάρχουν στους δρόμους των Αθηνών.

Ναι, η βαλκανική μιζέρια δεν έχει εξαφανιστεί ακόμη και από το κέντρο της ιστορικής πόλης, πλην όμως οι άνθρωποι δεν μοιάζουν ταλαιπωρημένοι. Οικογένειες με μικρά παιδιά, παππούδες και γιαγιάδες, νεαρόκοσμος με αθλητική περιβολή και πολλά κατοικίδια που ελέγχονται υποδειγματικά από τους ιδιοκτήτες τους γεμίζουν κάθε Σαββατοκύριακο τα μεγάλα πάρκα και τις προβλήτες γύρω από τον ποταμό Σάβα. Ευνομία, ευταξία και ένα είδος γαλήνης -θα σας έλεγα-, από αυτή που τόσο λείπει στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Εφυγα, λοιπόν, από το Βελιγράδι λίγο μελαγχολικός, γιατί αυτή η χώρα τιμωρήθηκε και καταδικάστηκε άδικα σε οικονομική καθυστέρηση, αλλά ταυτόχρονα και με ένα αδιόρατο συναίσθημα φθόνου. Ο,τι έχουν χάσει οι Σέρβοι σε «επίπεδο ζωής» το έχουν αντισταθμίσει σε επίπεδο ψυχικής ισορροπίας. Οι άνθρωποι είναι νορμάλ. Και τι εννοώ με αυτό, για να μην παρεξηγηθώ. Διατηρούν ψηλά στη συνείδησή τους τον θεσμό της οικογένειας, αγαπούν την πατρίδα τους, σέβονται τις παραδόσεις και τη θρησκεία τους και, παρότι απολύτως Ευρωπαίοι, δεν διακατέχονται από ευρωπληξία. Δεν παρασύρθηκαν από την καταιγίδα της woke υστερίας, δεν σαγηνεύονται από τις σειρήνες της παγκοσμιοποίησης και το κυριότερο: δεν αποθεώνουν σάπια πρότυπα άλλων. Δεν ενστερνίζονται δηλαδή ως νέα αξία ό,τι ανώμαλο σερβίρει ως «μόδα» η Εσπερία, όπως οι παρελάσεις και οι αρματοδρομίες λεβεντοπαλίκαρων με… στρινγκ.

Η αρχή και το τέλος του Β Παγκόσμιου Πολέμου για την Ελλάδα - μια επανάληψη

Του Δημήτρη Μπελαντή 

Εδώ και χρόνια υποστηρίζεται ότι κακώς γιορτάζουμε την 28η Οκτωβρίου 1940 όπου ξεκίνησε για την Ελλάδα ο Β Παγκόσμιος Πόλεμος και όχι (αρκετά) την 12η Οκτωβριου 1944 όπου απελευθερώθηκε η Αθήνα από τους ναζί και τελείωσε για την χώρα ο πόλεμος.

Με κάποιαν έκπληξη είδα ότι και η νεολαία του ΚΚΕ έβγαλε φέτος βίντεο με το ίδιο θέμα. Γιαπί δεν γιορτάζουμε πιο έντονα την απελευθέρωση της Αθήνας από το ΕΑΜ ΕΛΑΣ και το ΚΚΕ και γιορτάζουμε την 28η Οκτωβρίου;

Το έχω ξαναγράψει, αλλά δεν θα κουραστώ να το επαναλαμβάνω. Ας γιορτάζουμε και τις δύο ημερομηνίες, δεν βλάπτει.

Όμως, ας μην ξεχνάμε ότι η άρνηση του ελληνικού λαού να υποταγεί στον ιταλικό φασισμό ήταν η κρίσιμη προϋπόθεση για την ίδρυση του ΕΑΜ ΕΛΑΣ. Χωρίς αυτήν την εμπειρία Εθνικής Ανεξαρτησίας και παλλαϊκής αντίστασης, θα γινόμασταν μια χώρα αδιάφορων κατακτημένων η δωσίλογων. Κάτι σαν την Δανία η το Βέλγιο. Δεν ήταν λοιπόν κυρίως η απόφαση του φιλοαγγλικού δικτατορικού καθεστώτος Μεταξά, ήταν μια απόφαση που το καθεστώς Μεταξά ήταν υποχρεωμένο να πάρει αλλιώς θα κατέρρεε κάτω από την λαϊκή κατακραυγή. Το έπος του 1940 - 41 ήταν μια πολύτιμη λαϊκή εμπειρία αντίστασης και όχι σκέτα ή κυρίως  μια υπαγωγή της χώρας σε έναν ιμπεριαλιστικό πόλεμο, όπως θα έλεγε κανείς με μια μηχανιστική αναδρομική οπτική. Ό ίδιος ό Νίκος Ζαχαριάδης το αναγνώρισε και κάλεσε τον λαό να πολεμήσει έστω και υπό την ηγεσία της δικτατορίας του Μεταξά. Σωστά έπραξε.

Όσο για την 12η Οκτωβρίου 1944, πολύ καλά έκανε ο λαός και οι εργαζόμενοι  τότε και την γιόρτασαν με ανακούφιση, περηφάνεια και προσδοκία ως δική τους νίκη, αλλά η προσδοκία τους ήταν δυστυχώς  υποθηκευμένη. Δεν ήταν μόνο μια απελευθέρωση στηριγμένη στις λαϊκές  δυνάμεις, αλλά μια "απελευθέρωση" συμβιβασμού με τον βρετανικό ιμπεριαλισμό  και με τον στρατό του να βάζει πόδι στην χώρα χάρη στα εγκληματικά λάθη και τις "ενοχές άδειες" της ηγεσίας του ΚΚΕ (Λίβανος), με τη μεσολάβηση και του σοβιετικού παράγοντα, ενώ η απελευθέρωση θα μπορούσε να στηριχθεί μόνο στις νικηφόρες λαϊκές δυνάμεις και να αποκλειστεί  η είσοδος του βρετανικού ιμπεριαλιστικού στρατού στη χώρα. Η απελευθέρωση της Αθήνας τον Οκτώβρη του 1944, όσο όμορφες και σαγηνευτικές να είναι οι εικόνες  αρχείου που την συνοδεύουν, ήταν μια υποθηκευμένη από την ηγεσία του ΕΑΜ και  ιδίως του ΚΚΕ "απελευθέρωση" που κράτησε μόνο ενάμιση μήνα. Αυτό θα πρέπει να γιορτάζουμε;

Ότι μπορεί vs ότι θέλει...

 Του Βασίλη Ασημακόπουλου 

«Αἱ ἡμέτεραι δυνάμεις ἀμύνονται τοῦ πατρίου ἐδάφους»

Πρώτο ανακοινωθέν του Ελληνικού Γενικού Στρατηγείου, 28-10-1940 

«Η εικοστή ογδόη Οκτωβρίου, επέτειος της Αντιστάσεως του Έθνους εις την Ιταλικήν Επίθεσην και της συμμετοχής του εις το Συμμαχικόν μέτωπον της Ελευθερίας, ορίζεται ως ημέρα Εθνικού Εορτασμού».

ΕφΚ, φ. 4, 24-10-1944

Η θεσμική καθιέρωση της 28ης Οκτωβρίου ως ημέρα Εθνικής Εορτής, πραγματοποιήθηκε από την κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας στις 24 Οκτωβρίου 1944, αμέσως μετά την Απελευθέρωση της Αθήνας. 

H 1η παρέλαση θα πραγματοποιηθεί στις 28 Οκτωβρίου 1944 στην απελευθερωμένη Αθήνα (ακόμα δεν είχε απελευθερωθεί όλη η χώρα, λχ η Θεσσαλονίκη απελευθερώθηκε στις 30 Οκτωβρίου 1944 από τμήματα του ΕΛΑΣ που θα εισέλθουν στην πόλη) ενώπιον της κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας,  στρατιωτικών ηγετών των αντιστασιακών οργανώσεων και του ελληνικού στρατού Μέσης Ανατολής, εκπροσώπων ξένων στρατιωτικών αποστολών, με τη μαζική συμμετοχή  του ελληνικού λαού.  

Η ουσιαστική της καθιέρωση είχε ήδη πραγματοποιηθεί στη συνείδηση και στις αντιστασιακές πράξεις του ελληνικού λαού στα χρόνια της Κατοχής.

Στις 28 Οκτωβρίου 1941 θα είναι η πρώτη δημόσια εμφάνιση του Εθνικού Απελευθερωτικού Μετώπου, του ΕΑΜ, της μαζικότερης αντιστασιακής οργάνωσης στην Ελλάδα και μιας από τις μεγαλύτερες αντιστασιακές οργανώσεις στην Ευρώπη.  

Θα χρειαστεί να περάσουν τέσσερις (4) σχεδόν δεκαετίες για να ξαναπαρελάσουν εκπρόσωποι αντιστασιακών οργανώσεων, καθώς η Εθνική Αντίσταση θα αναγνωριστεί το 1982 με τον ν. 1285.  

Δεν ισχύει αυτό που αναπαράγεται τα τελευταία χρόνια ως φράση κλισέ ότι δήθεν η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στην οποία  δεν έχει καθιερωθεί επίσημος εορτασμός του τέλους του πολέμου. Όπως δεν ισχύει και η άλλη συνοδευτική φράση κλισέ που αναπαράγεται ότι οι μαθητικές παρελάσεις ξεκίνησαν από το καθεστώς της 4ης Αυγούστου (Βασιλο-μεταξική δικτατορία), καθώς μαθητικές παρελάσεις για την 25η Μαρτίου πραγματοποιούνταν και καταγράφονται ήδη από τα τέλη του 19ου -αρχές 20ου αιώνα. 

Σερβία: Η γενιά που νίκησε τον Βούτσιτς – “Αποδείξαμε ότι καμία εξουσία δεν είναι αναντικατάστατη”

AP Armin Durgut

Η επικράτηση της “Φοιτητικής Λίστας” στις εκλογές της Σερβίας σηματοδοτεί μια ιστορική πολιτική ανατροπή, έπειτα από σχεδόν δύο χρόνια κινητοποιήσεων. Ο Nikola Lazarevic μιλά στο NEWS24/7 για τον αγώνα της γενιάς του.

Της Αμαλίας Σοφιανοπούλου

Η Σερβία βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πολιτική πραγματικότητα. Ένα κίνημα που γεννήθηκε μέσα από μια εθνική τραγωδία, οργανώθηκε στα πανεπιστήμια και εξαπλώθηκε σε ολόκληρη τη χώρα κατάφερε να μετατρέψει την κοινωνική δυσαρέσκεια σε μια εκλογική νίκη απέναντι στον πολιτικό μηχανισμό του Αλεξάνταρ Βούτσιτς.

Η “Φοιτητική Λίστα” «Studenti pobeđuju» («Οι φοιτητές νικούν») αναδείχθηκε νικήτρια στις εκλογές της 25ης Οκτωβρίου, συγκεντρώνοντας, σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία της σερβικής εκλογικής επιτροπής, το 52,73% των ψήφων, έναντι 39,15% του συνασπισμού που υποστήριζε ο Βούτσιτς και κατακτώντας 141 από τις 250 έδρες του κοινοβουλίου, εξασφαλίζοντάς της αυτοδύναμη πλειοψηφία.

Πολίτες πανηγυρίζουν αφού ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ηγέτης του δεξιού Σερβικού Προοδευτικού Κόμματος (SNS), παραδέχθηκε την ήττα του στις βουλευτικές εκλογές στο Βελιγράδι, Σερβία, την Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2026. (AP Photo/Armin Durgut)

Από την τραγωδία του Νόβι Σαντ στην εκλογική νίκη

Η αφετηρία των κινητοποιήσεων βρίσκεται στην 1η Νοεμβρίου 2024, όταν η κατάρρευση στεγάστρου στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ προκάλεσε τον θάνατο 16 ανθρώπων.

Το δυστύχημα πυροδότησε μαζικές διαδηλώσεις, με τους πολίτες να ζητούν την απόδοση ευθυνών και να καταγγέλλουν τη διαφθορά και την έλλειψη διαφάνειας στη λειτουργία του κράτους.

Σκάνδαλα στο Μπάσκετ φοροδιαφυγή σε αλυσίδα πίτσας

Όταν η Ιατρική χρησιμοποιείται ως μέσο πολιτικής δίωξης

Η κομματικοποίηση των ιατρικών συλλόγων, τα δύο μέτρα και δύο σταθμά και η ιστορική προειδοποίηση από την πολιτική κατάχρηση της Ιατρικής

Η υπόθεση της Μαρίας Καρυστιανού δεν μπορεί να περιοριστεί σε μια συζήτηση για ένα μηχάνημα βιοσυντονισμού. Αγγίζει ένα βαθύτερο ζήτημα δημοκρατίας: τη δυνατότητα της πολιτικής εξουσίας να επηρεάζει, άμεσα ή έμμεσα, τους επιστημονικούς και επαγγελματικούς θεσμούς που καλούνται να κρίνουν ανθρώπους με έντονη πολιτική δραστηριότητα.

Μια μητέρα που έχασε το παιδί της στην τραγωδία των Τεμπών, που πρωτοστάτησε στη δημόσια διεκδίκηση δικαιοσύνης και που στη συνέχεια αποφάσισε να συμμετάσχει ενεργά στην πολιτική ζωή, βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν έλεγχο για την άσκηση του ιατρικού της επαγγέλματος.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν η Μαρία Καρυστιανού δικαιούται να ελέγχεται. Είναι αν ελέγχεται με τα ίδια μέτρα και σταθμά που ισχύουν για κάθε άλλον γιατρό. Μηχάνημα βιοσυντονισμού δεν έχει, μόνο, η Μαρία Καρυστιανού.

Και όταν ένας έλεγχος αποκτά τόσο έντονη πολιτική δημοσιότητα, η ανάγκη θεσμικής διαφάνειας γίνεται ακόμη πιο επιτακτική.
Από τον έλεγχο του ιατρείου στη δημόσια πολιτική αντιπαράθεση

Η υπόθεση ξεκίνησε με τον έλεγχο που πραγματοποίησε ο Ιατρικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης στο ιατρείο της Μαρίας Καρυστιανού, όπου εντοπίστηκε μηχάνημα βιοσυντονισμού.

Το Κεντρικό Συμβούλιο Υγείας, με γνωμοδότηση της 6ης Οκτωβρίου 2026, έκρινε ότι η χρήση τέτοιων συσκευών για διαγνωστικούς ή θεραπευτικούς σκοπούς δεν διαθέτει επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση και δεν αποτελεί αποδεκτή ιατρική πρακτική.

Η γνωμοδότηση δεν αποτελεί από μόνη της απόφαση αφαίρεσης της άδειας άσκησης επαγγέλματος. Η αξιολόγηση ενδεχόμενων πειθαρχικών μέτρων ανήκει στα αρμόδια όργανα του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης.

Υπάρχει, συνεπώς, μια ουσιαστική διαφορά ανάμεσα στην επιστημονική αξιολόγηση μιας μεθόδου και στην απόδοση προσωπικής ευθύνης σε έναν συγκεκριμένο γιατρό.

Στον Ταύρο... προβολή του ντοκιμαντέρ, "ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΠΟΥ ΜΕΤΡΟΥΣΑΝ Τ' ΑΣΤΡΑ" (της Ομάδας Συλλογικής Μνήμης)

για το ντοκιμαντέρ...

Διώξεις, εξορίες, επιτήρηση... Ένα πλέγμα ελέγχου που διαμορφώνει την καθημερινότητα της κοινωνίας μετά τον Εμφύλιο πόλεμο. Μέσα σ' αυτό το ασφυκτικό κλίμα, κάτι νέο αρχίζει να συγκροτείται.

Το δικαίωμα στη μόρφωση αποκτά κεντρική αξία και συναντά την ανάγκη για αξιοπρεπή εργασία. Μέσα στον καθημερινό αγώνα γεννιέται το κίνημα των νυχτερινών μαθητών. Ο Σύλλογος Εργαζομένων Μαθητών Μέσης Εκπαίδευσης (ΣΕΜΜΕ) απαντά στον κρατικό αυταρχισμό με πολυεπίπεδους αγώνες.