Του Αντώνη Ανδρουλιδάκη
"Έχασα ένα παλληκάρι... μας θανάτωσαν τα πρόβατα. Χίλια πρόβατα και τα αρνιά μαζί... Το έβαλε καημό... Πήγε σήμερα και κρεμάστηκε." (Λόγια της πονεμένης μάνας του κτηνοτρόφου, ο οποίος απαγχονίστηκε σήμερα, στη Βροντού Πιερίας.)
Αυτή η φράση «το έβαλε καημό», η πιο εύστοχη λεκτική συμπύκνωση της νεοελληνικής πραγματικότητας, είναι συγκλονιστική ακριβώς γιατί δεν είναι ψυχολογικός όρος.
Είναι λαϊκή ανθρωπολογία του πόνου.
Δεν λέει «έπαθε κατάθλιψη».
Δεν λέει «είχε ψυχικά προβλήματα».
Λέει κάτι πολύ πιο βαθύ και πιο ακριβές:
ο καημός μπήκε μέσα του και τον έφαγε.
Στη λαϊκή γλώσσα, ο καημός δεν είναι συναίσθημα· είναι κατάσταση ύπαρξης. Είναι πόνος που δεν βρίσκει έξοδο, που δεν βρίσκει δικαιοσύνη, που δεν βρίσκει παρηγοριά. Είναι όταν η απώλεια δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά ταπεινωτική.
Όταν δεν σου παίρνουν απλώς το βιός σου, αλλά σου παίρνουν τη θέση σου στον κόσμο.
Αυτός ο άνθρωπος δεν «αυτοκτόνησε» με τη στενή έννοια.
Συντρίφτηκε. Όπως χιλιάδες άλλοι!
Από ένα Σύστημα που του πήρε τα πάντα και δεν του άφησε ούτε λόγο, ούτε αποκούμπι, ούτε ελπίδα αποκατάστασης.
Και η μάνα του το είπε όπως μόνο μια μάνα μπορεί:
όχι με όρους αιτιών και ευθυνών, αλλά με όρους ρήξης της καρδιάς.
«Το έβαλε καημό.»
Δηλαδή:
δεν άντεξε να ζει χωρίς αξιοπρέπεια.
Δεν άντεξε να κοιτά τον εαυτό του μέσα στην απόλυτη αδικία.
Δεν άντεξε να σηκώσει μόνος του έναν πόνο που έπρεπε να σηκώνει η Πολιτεία.
Αυτή η φράση δεν είναι απλώς θρήνος.
Είναι κατηγορώ.
Γι’ αυτό το Κίνημα των Τεμπών δεν είναι απλώς διαμαρτυρία. Είναι η απάντηση στο κατηγορώ όλων αυτών των σιωπηλών θανάτων.
Είναι το σημείο όπου ο καημός παύει να γίνεται αυτοκαταστροφή και μετατρέπεται σε συλλογική απαίτηση δικαιοσύνης.
Ανάρτηση από: https://geromorias.blogspot.com/
